PricewaterhouseCoopers Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Audyt sp. k., ul. Polna 11, 00-633 Warszawa, Polska; T: +48 (22) 746
4000, F: +48 (22) 742 4040,
www.pwc.pl
PricewaterhouseCoopers Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Audyt sp. k., wpisana jest do Krajowego Rejestru Sądowego
prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy, pod numerem KRS 0000750050, NIP 526-021-02-28. Siedzibą Spółki jest Warszawa,
ul.
Polna 11.
Sprawozdanie niezależnego biegłego rewidenta z badania
Dla Walnego Zgromadzenia i Rady Nadzorczej ONDE S.A.
Sprawozdanie z badania rocznego jednostkowego sprawozdania finansowego
Naszym zdaniem, załączone roczne jednostkowe sprawozdanie finansowe:
•
przedstawia rzetelny i jasny obraz sytuacji majątkowej i finansowej ONDE S.A. (“Spółka”) na dzień
31 grudnia 2021 r. oraz wyniku finansowego i przepływów pieniężnych Spółki za rok obrotowy
zakończony w tym dniu zgodnie z mającymi zastosowanie Międzynarodowymi Standardami
Sprawozdawczości Finansowej zatwierdzonymi przez Unię Europejską oraz przyjętymi zasadami
(polityką) rachunkowości;
•
jest zgodne co do formy i treści z obowiązującymi Spółkę przepisami prawa oraz jej statutem;
•
zostało sporządzone na podstawie prawidłowo prowadzonych ksiąg rachunkowych zgodnie
z przepisami rozdziału 2 ustawy z dn. 29 września 1994 r. o rachunkowości („Ustawa
o rachunkowości”).
Niniejsza opinia jest spójna z naszym sprawozdaniem dodatkowym dla Komitetu Audytu, które
wydaliśmy z dniem niniejszego sprawozdania.
Przedmiot naszego badania
Przeprowadziliśmy badanie rocznego jednostkowego sprawozdania finansowego ONDE S.A., które
zawiera:
•
sprawozdanie z sytuacji finansowej na dzień 31 grudnia 2021 r.;
oraz sporządzone za rok obrotowy od 1 stycznia do 31 grudnia 2021 r.:
•
zestawienie zmian w kapitale własnym;
•
sprawozdanie z przepływów pieniężnych,
•
oraz informację dodatkową zawierającą opis istotnych przyjętych zasad rachunkowości i inne
informacje objaśniające
.
Podstawa opinii
Podstawa opinii
Nasze badanie przeprowadziliśmy zgodnie z Krajowymi Standardami Badania w brzmieniu
Międzynarodowych Standardów Badania przyjętymi uchwałą przez Krajową Radę Biegłych
Rewidentów („KSB”) oraz stosownie do postanowień ustawy z dn.11 maja 2017 r. o biegłych
rewidentach, firmach audytorskich i nadzorze publicznym („Ustawa o biegłych rewidentach”) a także
Rozporządzenia UE nr 537/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie szczegółowych wymogów
dotyczących ustawowych badań sprawozdań finansowych jednostek interesu publicznego
(„Rozporządzenie UE” ). Nasza odpowiedzialność zgodnie z KSB została dalej opisana w sekcji
Odpowiedzialność biegłego rewidenta za badanie jednostkowego sprawozdania finansowego.
Kluczowe sprawy badania
Kluczowe sprawy badania są to sprawy, które według naszego zawodowego osądu były najbardziej
znaczące podczas naszego badania jednostkowego sprawozdania finansowego za bieżący okres.
Obejmują one najbardziej znaczące ocenione rodzaje ryzyka istotnego zniekształcenia, w tym
ocenione rodzaje ryzyka istotnego zniekształcenia spowodowanego oszustwem. Do spraw tych
odnieśliśmy się w kontekście naszego badania jednostkowego sprawozdania finansowego jako
całości oraz przy formułowaniu naszej opinii. Nie wyrażamy osobnej opinii na temat tych spraw.
Jak nasze badanie odniosło się do tej
sprawy
Ujęcie księgowe umów o usługi budowlane
W 2021 roku Spółka rozpoznała przychody z tytułu
realizowanych kontraktów budowlanych w kwocie
1.208,7 mln zł, które wykazała w pozycji „Przychody
ze sprzedaży dóbr i usług” w sprawozdaniu z
wyniku. Na dzień 31 grudnia 2021 r. wyniki wyceny
kontraktów budowlanych zaprezentowane zostały w
jednostkowym sprawozdaniu finansowym w
aktywach w kwocie 119,3 mln zł oraz
zobowiązaniach w kwocie 52,2 mln zł, odpowiednio
w pozycji sprawozdania z sytuacji finansowej
„Wycena kontraktów budowlanych - aktywa” oraz
„Wycena kontraktów budowlanych – pasywa”.
Przychód z kontraktów budowlanych rozpoznawany
jest w czasie w miarę postępu stopnia wykonania
prac. Spółka dokonuje pomiaru stopnia wykonania
kontraktów ustalając przychody w trakcie trwania
kontraktu stosując metodę opartą na nakładach.
Przychody z wykonania kontraktów budowlanych w
okresie od dnia zawarcia umowy do dnia
bilansowego, z uwzględnieniem przychodów, które
wpłynęły na wynik finansowy w latach ubiegłych,
ustalane są proporcjonalnie do stopnia realizacji
danego kontraktu, w drodze porównania kosztów
faktycznie poniesionych przy realizacji danego
kontraktu do całkowitego budżetu kosztów danego
kontraktu.
Biorąc pod uwagę specyfikę działalności Spółki,
ustalenie kwoty przychodów należnych w danym
roku obrotowym wiąże się z koniecznością
dokonania szacunku oraz opiera się na
prognozowanych (budżetowanych) kosztach i
przychodach całkowitych dla każdego kontraktu.
Szacunki dotyczą zarówno nieplanowanych
wcześniej kosztów pojawiających się w toku
realizacji kontraktu prac, jak również
Nasze procedury badania obejmowały w
szczególności:
• zrozumienie systemu kontroli wewnętrznej
w obszarze wyceny kontraktów budowlanych
oraz ustalania wyniku za okres z tytułu tych
kontraktów;
• testowanie wybranych kontroli na próbie,
istotnych dla ustalenia prawidłowej wyceny
kontraktów budowlanych dotyczących w
szczególności: (a) sporządzania oraz
cyklicznej analizy budżetów projektowych, a
także w odpowiednich przypadkach ich
aktualizacji; (b) weryfikacji i odpowiedniej
alokacji kosztów projektowych; testy te
obejmowały potwierdzenie przypisania
faktury kosztowej do odpowiedniego projektu
budowalnego;
• testowanie wybranej próby dla kontroli
weryfikacji zgodności zapisów z umowy z
klientem, zatwierdzonego przez klienta
protokołu odbioru prac, wystawionej faktury
sprzedaży oraz płatności klienta;
• przeprowadzenie testów detalicznych na
wybranej próbie kontraktów,
wyselekcjonowanych przy zastosowaniu
kryteriów ilościowych oraz jakościowych,
m.in.:
- uzgodnienie przychodów z kontraktów do
umowy;
- przeliczenie przychodów według przyjętego
przez Spółkę stopnia wykonania projektu,
uzgodnienie poniesionych kosztów,
przeliczenie planowanej marży;
Składamy Komitetowi Audytu oświadczenie, że przestrzegaliśmy stosownych wymogów etycznych
dotyczących niezależności oraz komunikujemy wszystkie powiązania i inne sprawy, które mogłyby być
racjonalnie uznane za stanowiące zagrożenie dla naszej niezależności, a tam gdzie ma to
zastosowanie, informujemy o działaniach podjętych w celu wyeliminowania tych zagrożeń oraz
zastosowanych zabezpieczeniach.
Spośród spraw komunikowanych Komitetowi Audytu ustaliliśmy te sprawy, które były najbardziej
znaczące podczas badania jednostkowego sprawozdania finansowego za bieżący okres i dlatego
uznaliśmy je za kluczowe sprawy badania. Opisujemy te sprawy w naszym sprawozdaniu biegłego
rewidenta, chyba że przepisy prawa lub regulacje zabraniają publicznego ujawnienia na ich temat lub
gdy, w wyjątkowych okolicznościach, ustalimy, że kwestia nie powinna być komunikowana w naszym
sprawozdaniu, ponieważ można byłoby racjonalnie oczekiwać, że negatywne konsekwencje
przeważyłyby korzyści dla interesu publicznego takiego ujawnienia.
Inne informacje, w tym sprawozdanie z działalności
Inne informacje
Na inne informacje składa się łączne sprawozdanie z działalności Spółki i Grupy kapitałowej ONDE
S.A. („Grupa”), w której jednostką dominującą jest ONDE S.A. za rok obrotowy zakończony 31 grudnia
2021 r. („Łączne Sprawozdanie z działalności”)
wraz z oświadczeniem o stosowaniu ładu
korporacyjnego, które jest wyodrębnioną częścią tego Łącznego Sprawozdania z działalności,
a także
odrębne sprawozdanie na temat informacji niefinansowych sporządzone pod nazwą „Zintegrowany
Raport Roczny” (razem „Inne informacje”). Inne informacje nie obejmują jednostkowego sprawozdania
finansowego i sprawozdania biegłego rewidenta na jego temat.
Odpowiedzialność Zarządu i Rady Nadzorczej
Zarząd Spółki jest odpowiedzialny za sporządzenie Innych informacji zgodnie z przepisami prawa.
Zarząd Spółki oraz członkowie Rady Nadzorczej są zobowiązani do zapewnienia, aby Łączne
Sprawozdanie z działalności Spółki i Grupy wraz z wyodrębnionymi częściami spełniało wymagania
przewidziane w Ustawie o rachunkowości.
Odpowiedzialność biegłego rewidenta
Nasza opinia z badania jednostkowego sprawozdania finansowego nie obejmuje Innych informacji.
W związku z badaniem jednostkowego sprawozdania finansowego naszym obowiązkiem jest
przeczytanie Innych informacji, i czyniąc to, rozważenie czy są one istotnie niespójne z jednostkowym
sprawozdaniem finansowym, z naszą wiedzą uzyskaną w trakcie badania, lub w inny sposób wydają
się być istotnie zniekształcone. Jeżeli, na podstawie wykonanej pracy stwierdzimy istotne
zniekształcenie Innych informacji, jesteśmy zobowiązani poinformować o tym w naszym sprawozdaniu
z badania. Naszym obowiązkiem zgodnie z wymogami Ustawy o biegłych rewidentach jest również
wydanie opinii, czy Łączne Sprawozdanie z działalności zostało sporządzone zgodnie z przepisami
oraz czy jest zgodne z informacjami zawartymi w rocznym jednostkowym sprawozdaniu finansowym.
Ponadto jesteśmy zobowiązani do wydania opinii, czy Spółka i Grupa w oświadczeniu o stosowaniu
ładu korporacyjnego zawarły wymagane informacje oraz do poinformowania czy Spółka i Grupa
sporządziły
odrębne sprawozdanie na temat informacji niefinansowych.
Opinia o Łącznym Sprawozdaniu z działalności
Na podstawie wykonanej pracy w trakcie badania, naszym zdaniem, Łączne Sprawozdanie
z działalności Spółki i Grupy:
Wybór firmy audytorskiej
Zostaliśmy wybrani po raz pierwszy do badania rocznego jednostkowego sprawozdania finansowego
Spółki uchwałą Rady Nadzorczej z dnia 29 września 2016 r. oraz ponownie uchwałami z dnia 31 maja
2019 oraz dnia 22 czerwca 2021 roku. Jednostkowe sprawozdanie finansowe Spółki badamy
nieprzerwanie począwszy od roku obrotowego zakończonego 31 grudnia 2016 r., to jest przez 6
kolejnych lat.
Kluczowym biegłym rewidentem odpowiedzialnym za badanie w imieniu PricewaterhouseCoopers
Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Audyt sp.k., spółki wpisanej na listę firm
audytorskich pod numerem 144, którego rezultatem jest niniejsze sprawozdanie niezależnego
biegłego rewidenta, jest Łukasz Głuch.
Warszawa, 5 kwietnia 2022 r.